Loay Alshareef groeide op in Djedda, in Saoedi-Arabië. Hij groeide op in een religieuze omgeving, leerde de Koran uit het hoofd en vertelde later in verschillende interviews dat hij ook was opgevoed met negatieve beelden over joden en Israël.

In 2010 reisde hij als 21-jarige naar Parijs om Frans te leren. Via een uitwisselingsprogramma werd hij ondergebracht bij een gastgezin. Bij aankomst ontdekte hij tot zijn schrik dat het om een Joods-Jemenitische familie ging. Toen hij een davidster en andere joodse symbolen in huis zag, vroeg hij zelfs om naar een ander gastgezin te mogen verhuizen.

Maar voordat die overplaatsing geregeld kon worden, gebeurde er iets onverwachts.

Hij begon te praten. Tijdens maaltijden en lange gesprekken aan tafel leerde hij de familie kennen, en vooral de gastmoeder Rachel. Zij spraken over geloof, geschiedenis, traditie en het dagelijks leven. Langzaam begon er iets te schuiven. De mensen die hij ontmoette, pasten eenvoudigweg niet in het beeld waarmee hij was opgegroeid.

Na enkele dagen besloot hij te blijven. Wat begon als een ongemakkelijke ontmoeting groeide uit tot een ervaring die zijn leven blijvend zou veranderen.

Hij was gekomen om Frans te leren, maar deze ontmoeting zette hem uiteindelijk er toe aan om later Hebreeuws te leren, de Bijbel en de Talmoed te lezen en studeren en uiteindelijk groeide hij uit tot een bekende pleitbezorger van dialoog tussen moslims en joden.

In een recent interview vertelde hij dat zijn moeder hem destijds, toen hij terug in Saoedi-Arabië was, verzekerde dat zijn nieuwe belangstelling wel zou overwaaien. Maar zestien jaar later is die belangstelling alleen maar gegroeid. Later leerde hij Hebreeuws, bestudeerde hij de Hebreeuwse Bijbel en de Talmoed en werd hij een bekende pleitbezorger van dialoog tussen Arabieren en joden.

Opvallend is dat hij deze ontwikkeling nooit heeft voorgesteld als een breuk met de islam. Integendeel. In interviews benadrukt hij regelmatig dat hij moslim is gebleven en zichzelf zelfs als een betere moslim beschouwt. Voor hem betekende het leren kennen van joden en het bestuderen van hun traditie niet dat hij zijn eigen geloof verloor, maar dat zijn begrip van geloof, geschiedenis en medemens werd verruimd.

Vandaag woont hij in Abu Dhabi, waar hij zijn passie voor talen, geschiedenis en cultuur combineert met een publiek engagement voor betere relaties tussen joden en moslims. Voor sommigen is hij een bruggenbouwer. Voor anderen een controversiële figuur. Maar over één zaak bestaat weinig twijfel: zijn leven nam een andere wending door een ontmoeting die hij aanvankelijk liever had vermeden.

Méér dan een persoonlijk verhaal

Het verhaal van Loay Alshareef is méér dan een persoonlijk verhaal. Het laat iets zien wat velen herkennen. Hoe vaak horen we niet: “Dat volk moet ik niet.” Maar wanneer iemand vervolgens één persoon uit die groep leert kennen, klinkt het plots anders: “Ja, maar hij is anders.” Of: “Zij is een uitzondering.” Misschien is dat precies het moment waarop een vooroordeel begint af te brokkelen. Niet omdat alle verschillen verdwijnen. Niet omdat iedereen het plots met elkaar eens wordt. Maar omdat de ander een gezicht krijgt. Een naam. Een verhaal. Een mens.

Hebben samenlevingen zulke voorbeelden nodig?

Na de Tweede Wereldoorlog vroegen veel christelijke denkers zich af waarom de dialoog tussen joden en christenen niet veel eerder was begonnen. Welke misverstanden, karikaturen en vijandbeelden hadden misschien kunnen worden doorbroken als mensen elkaar werkelijk hadden leren kennen?

Vandaag kunnen we een vergelijkbare vraag stellen. Zijn er binnen de islamitische wereld mensen die proberen oude vijandbeelden te overstijgen voordat een volgende generatie ermee wordt opgezadeld? Loay Alshareef is niet de enige. Maar hij is wel een opvallend voorbeeld van iemand die laat zien dat ontmoeting mogelijk is zonder identiteitsverlies. Je kunt de ander leren kennen zonder op te houden jezelf te zijn.

Toch is het belangrijk om hier niet naïef over te doen.  Niet iedereen krijgt de kans op een ontmoeting die zijn leven verandert. Niet iedere ontmoeting leidt tot nieuwe inzichten. En niet iedereen zal aan dezelfde keukentafel zitten als Loay in Parijs.

Maar soms zijn er mensen die ons een mogelijkheid tonen die wij zelf nog niet hadden gezien. Hun verhaal opent een venster op een andere werkelijkheid. Voor veel mensen ligt de betekenis van Loay Alshareef dan ook niet in het feit dat zij hem persoonlijk hebben ontmoet, maar in het feit dat hij bestaat. Hij laat zien dat oude vijandbeelden niet onvermijdelijk zijn. Dat een andere weg mogelijk is.

En misschien hebben samenlevingen zulke voorlopers nodig. Niet omdat zij alle antwoorden hebben, maar omdat zij zichtbaar maken dat verandering mogelijk is. 

“Opdat jullie elkaar zouden leren kennen”

Religieuze tradities leggen vaak een sterke nadruk op gastvrijheid, ontmoeting en het ontvangen van vreemdelingen. Ook de Koran bevat een opmerkelijke gedachte:

“O mensheid, Wij hebben jullie geschapen uit een man en een vrouw, en Wij hebben jullie gemaakt tot volkeren en stammen, opdat jullie elkaar zouden leren kennen.” (Koran 49:13)

Dat vers zegt niet dat alle mensen hetzelfde moeten worden. Het zegt evenmin dat verschillen moeten verdwijnen. Integendeel: de verscheidenheid van volkeren en gemeenschappen wordt erkend als onderdeel van de schepping zelf.

Zoals dit voorbeeld van Loay laat zien, de kracht van een echte ontmoeting valt niet te onderschatten en creëert een nieuwe kracht, de kracht van een inspirerend voorbeeld. Sommige mensen laten zien dat vreedzaam samenleven geen naïeve droom hoeft te zijn, maar een reële mogelijkheid.

Het verhaal van Loay Alshareef is zo’n verhaal. Niet omdat alle problemen daarmee opgelost zijn.  Niet omdat iedereen zijn voorbeeld zal volgen. Maar omdat het laat zien dat de muren die mensen tussen elkaar bouwen niet altijd zo onveranderlijk zijn als ze lijken.

Loay Alshareef laat zien dat ontmoeting mogelijk is zonder identiteitsverlies. Je kunt de ander leren kennen zonder op te houden jezelf te zijn. Misschien is dat precies de reden waarom zijn verhaal zoveel mensen aanspreekt. Niet omdat hij zijn islam heeft ingeruild voor iets anders, maar omdat hij laat zien dat nieuwsgierigheid, vriendschap en respect niet noodzakelijk leiden tot assimilatie of geloofsverlies.

Verder kennismaken met Loay Alshareef

Niet iedereen ontmoet een Loay Alshareef aan zijn keukentafel. Maar dankzij boeken, video’s en sociale media kunnen we vandaag wel kennismaken met mensen die ons uitnodigen om anders naar de wereld te kijken.

Wie meer wil kennismaken met het werk en de ideeën van Loay Alshareef, kan hem volgen via:

Facebook: https://www.facebook.com/alshareef
Instagram: https://www.instagram.com/lalshareef/
LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/lalshareef/

Zijn video’s, lezingen en interviews bieden een inkijk in zijn persoonlijke reis van vooroordeel naar ontmoeting en in zijn visie op betere relaties tussen moslims, joden en christenen.

Bekijk hier een van Loays getuigenissen en ontdek zelf waarom zijn ervaring in Parijs zo’n blijvende impact heeft gehad.

In de komende maanden stellen we u een aantal van deze bijzondere bruggenbouwers voor. Mensen die laten zien hoe ontmoeting, nieuwsgierigheid en moed soms sterker kunnen zijn dan vooroordelen.